Leeftijdsgebonden maculadegeneratie (LMD)

Wat is LMD?

Leeftijdsgebonden maculaire degeneratie (LMD) is een leeftijdsgebonden aandoening die de macula (het centrale deel van het netvlies verantwoordelijk voor het centrale zicht) aantast. Het is de belangrijkste oorzaak van ernstig zichtsverlies bij mensen ouder dan 55 jaar. Er bestaan 2 vormen van LMD: een droge en een natte vorm.

  • De droge vorm is de meest voorkomende vorm (±85% van alle gevallen van LMD). Deze droge LMD kent meestal een tragere evolutie en geeft een minder ernstig zichtsverlies. Een droge LMD kan echter in sommige gevallen omslaan in een natte vorm van LMD.
  • Bij natte LMD groeien abnormale bloedvaatjes onder het netvlies ter hoogte van de macula. Deze bloedvaatjes kunnen aanleiding geven tot bloedingen, littekenvorming en permanente schade van het netvlies. Deze natte vorm is meestal snel evolutief en leidt doorgaans tot een ernstig verlies van het centrale zicht.

Wat zijn de risicofactoren?

De twee voornaamste risicofactoren om LMD te ontwikkelen zijn de leeftijd (LMD komt pas voor vanaf 50 jaar) en het feit dat één oog reeds is aangetast door LMD (in dat geval is er 43% kans dat ook het andere oog door LMD zal worden aangetast binnen de 5 jaar).

Andere risicofactoren zijn: roken (verhoogt het risico op LMD x 2 à 3), een familiale voorgeschiedenis van LMD of erfelijke voorbeschiktheid, zwaarlijvigheid, een voedingstekort aan bepaalde vitamines en mineralen.

Wat zijn de symptomen van LMD?

De eerste symptomen van LMD zijn meestal een verminderd leeszicht en een vervorming van rechte lijnen. Er kunnen ook donkere vlekken ontstaan in het midden van het gezichtsveld of een verbleking van de kleuren.

Hoe behandelen we LMD?

Voor de droge vorm van LMD is er tot op heden geen behandeling mogelijk. Wel worden de patiënten aangeraden te zorgen voor een gezonde en evenwichtige voeding (met voldoende vitamine A,B,C en E en omega-3 vetzuren oa. in vette vis), eventueel aangevuld met een vitamine supplement, speciaal ontwikkeld voor de ogen. Een rookstop wordt desgevallend steeds aangeraden.

Een regelmatige controle bij de oogarts is belangrijk om tijdig een eventuele overgang van een droge naar een natte vorm van LMD te ontdekken.

Voor de natte vorm van LMD zijn er verschillende behandelingen mogelijk: lasertherapie van het netvlies, photodynamische therapie (lasertherapie in combinatie met de intraveneuze inspuiting van een lichtgevoelig medicament) en de intravitreale injectie (injecties in het oog van bepaalde medicamenten zoals bijvoorbeeld anti-VEGF).

Al deze behandelingen hebben tot doel de groei van de abnormale bloedvaten onder het netvlies af te remmen om zo het centrale zicht te stabiliseren of opnieuw te verbeteren. In sommige, eerder zeldzame, gevallen zal een operatie worden voorgesteld waarbij de macula verdraaid wordt (macula rotatie).
Verder onderzoek wordt gedaan naar andere medicijnen om in te spuiten, stamceltransplantaties, genetische manipulatie, combinatiebehandelingen, enzovoort.